Wat te doen als uw kat zwanger wordt

Als je je poes niet hebt laten steriliseren en merkt dat ze zich wat vreemd gedraagt, kan het heel goed zijn dat ze zwanger is.

Katten kunnen vanaf de leeftijd van vier maanden zwanger worden en worden 'poezen' genoemd. Hoewel de meeste dierenartsen aanbevelen katten op 5-6 maanden te laten steriliseren, voeren sommigen de ingreep eerder uit. Om te voorkomen dat kittens in toch al overvolle asielen terechtkomen en uiteindelijk worden geëuthanaseerd, moeten alle huisdieren, zowel mannetjes als vrouwtjes, worden gesteriliseerd of gecastreerd, tenzij je een erkende fokker bent.

Tenzij je er absoluut zeker van bent dat je de capaciteit en middelen hebt om voor een nest kittens te zorgen en voor elk kitten een geschikt en liefdevol thuis kunt vinden, kun je het beste met je dierenarts bespreken om je kat in een vroeg stadium van de zwangerschap te laten steriliseren. Bij sterilisatie worden de voortplantingsorganen van je kat en eventuele foetussen verwijderd. Sterilisatie in een laat stadium komt niet vaak voor en wordt niet aanbevolen. 

Als je besluit de zwangerschap door te laten gaan, zijn er een aantal zaken waar je op moet letten.

Hoewel je zwangerschapstests kunt kopen, zijn deze niet altijd nauwkeurig. Als je denkt dat je kat zwanger is, raadpleeg dan je dierenarts. Die kan met een echo de zwangerschap bevestigen. In een later stadium kan met een röntgenfoto het exacte aantal aanwezige foetussen worden vastgesteld. 

Je dierenarts kan adviseren het dieet van je poes aan te passen om extra eiwitten en calcium te geven, of supplementen toe te dienen. Het is essentieel dat vaccinaties en behandelingen tegen wormen, parasieten en vlooien bij een drachtig dier uitsluitend door een dierenarts worden uitgevoerd. 

Tekenen van zwangerschap

De draagtijd bij katten varieert van 63 - 68 dagen. Tijdens de eerste paar weken is een kleine gewichtstoename het enige teken van zwangerschap.

Foetale hartslagen zijn na 20 dagen detecteerbaar en je dierenarts kan rond 17 - 25 dagen de aanwezigheid van kittens voelen. Doe dit echter niet zelf, omdat je een miskraam kunt veroorzaken of de zich ontwikkelende kittens of je kat kunt verwonden. 

In de derde of vierde week van de zwangerschap kan ochtendmisselijkheid optreden. Je kat kan wat rustiger lijken, minder eten of braken. Dit zou slechts een paar dagen moeten duren. Als je kat tijdens de zwangerschap langer dan twee dagen niet eet of drinkt, raadpleeg dan je dierenarts. Tekenen van zwangerschap zijn onder meer: 
 

• Tepels worden roze en groter
• Gewichtstoename rond de buik
• Kat is aanhankelijker en communicatiever dan gewoonlijk
• Begint nestgedrag te vertonen om een warme en comfortabele plek te creëren om te bevallen
• Eetlust neemt toe

Een zwangere kat vier dagen voor de bevalling.
Beeldvermelding

Voorbereiding op de bevalling

De poes moet tijdens de laatste paar weken van de zwangerschap van andere dieren in huis worden gescheiden en binnen worden gehouden. Een week voor de bevalling moet je voor een laatste controle naar de dierenarts gaan. 

Je kunt je kat helpen met nestelen door haar een grote doos of mand te geven, bekleed met kranten, handdoeken en een deken. Zet deze op een rustige, warme plek en knip, om het haar gemakkelijker te maken, een deel van de doos of mand weg dat ze als ingang kan gebruiken. Zet haar voer- en waterbakjes dichtbij en zorg dat de kattenbak in de buurt bereikbaar is.

Wanneer de weeën beginnen, kun je haar het beste in de gaten houden, maar grijp niet in tenzij zij of de kittens in gevaar zijn. 

 

Tekenen van weeën

Het eerste kitten wordt meestal een uur nadat de weeën beginnen geboren; daarna volgen de andere kittens met tussenpozen van enkele minuten tot meer dan een uur. Elk kitten komt ter wereld in een klein zakje gevuld met helder vocht. De moeder begint het kitten te likken om dit zakje te breken en het kitten te laten ademen. Dit likken stimuleert ook de ademhaling en bloedsomloop van het kitten. Als zij dit niet doet, moet je het zakje rond het gezicht van het kitten voorzichtig openprikken en openscheuren en het kitten zachtjes met een handdoek droogwrijven.  

De moeder zal ook de navelstreng doorbijten en de placenta opeten. Indien nodig kun je tandzijde of steriel draad gebruiken om de navelstreng zelf af te binden, op ongeveer één inch afstand. Verder moet je de kittens gedurende ten minste 4-7 dagen na de geboorte niet aanraken. 

Het is belangrijk dat je alleen ingrijpt als dat absoluut noodzakelijk is, omdat al deze activiteiten het hechtingsproces op gang brengen en moeder en kittens in staat stellen aan elkaars geur te wennen.

Ingrijpen door de dierenarts

Neem onmiddellijk contact op met je dierenarts als je een van de volgende zaken opmerkt - 

Vóór de bevalling

Tijdens de bevalling

Na de bevalling

• Nestgedrag
• Minder activiteit
• Minder interesse in voedsel
• Melkafscheiding uit de tepels
• Rusteloosheid en heen en weer lopen
• Roepen en huilen
• Aanhoudend likken van de buik en het vaginale gebied
• Hevig hijgen en een versnelde ademhaling
• Ontsloten baarmoederhals
• Mond open
• Op de zij liggen of hurken
  • Je kat eet langer dan 24 uur niet
  • Heeft een lage of hoge temperatuur 
  • Wordt zwak of lusteloos
  • Heeft onwelriekende vaginale afscheiding
  • De zwangerschap duurt langer dan 66 dagen
  • De weeën duren langer dan vier uur zonder geboorte
  • Er zit meer dan drie uur tussen de geboortes van de kittens
  • Een kitten zit vast en kan niet voorzichtig worden verwijderd 
  • Groenige afscheiding met een sterke geur of overmatig helderrood bloedverlies 
  • Er is niet voor elk kitten een placenta
  • Een melkklier (borst) lijkt geïnfecteerd, is heet, hard of pijnlijk
  • Moeder is zwak of onwel
  • Moeder heeft hoge koorts
  • Kittens zijn zwak, willen niet drinken of krijgen niet genoeg melk
  • Kittens miauwen voortdurend
  • Kittens slapen niet of zijn onrustig